86 tấn vàng rời Mỹ: Các ngân hàng trung ương đang lo sợ điều gì? 10:01 11/09/2026

(tygiausd) Những tiêu đề gần đây về việc các ngân hàng trung ương đưa vàng ra khỏi Mỹ và Canada có thể khiến thị trường hiểu rằng các quốc gia đang bắt đầu bán tháo một phần dự trữ vàng. Tuy nhiên, theo Rhona O’Connell, Trưởng bộ phận Phân tích thị trường khu vực EMEA & châu Á tại StoneX, thực tế hoàn toàn khác.

Phần lớn số vàng này không bị thanh lý mà chỉ được chuyển sang địa điểm lưu trữ khác, trong bối cảnh các ngân hàng trung ương ngày càng quan tâm đến rủi ro trừng phạt, đóng băng hoặc tịch thu tài sản dự trữ ở nước ngoài.

O’Connell cho rằng động thái của Hà Lan gần đây cần được nhìn trong bối cảnh rộng hơn của quá trình các ngân hàng trung ương điều chỉnh chiến lược quản lý vàng dự trữ.

Pháp từng chuyển vàng khỏi New York

Trường hợp của Hà Lan không phải là hiện tượng mới.

Trong giai đoạn từ tháng 6/2025 đến tháng 1/2026, Banque de France đã bán khoảng 129 tấn vàng đang được lưu trữ tại New York. Con số này tương đương chưa đến 5% tổng lượng vàng dự trữ chính thức của Pháp, khoảng 2.437 tấn.

Tuy nhiên, Pháp sau đó mua lại lượng vàng tương ứng tại châu Âu và đưa về Paris.

Điều này có nghĩa tổng lượng vàng dự trữ của Pháp không giảm đáng kể. Về bản chất, đây là một “location swap” – hoán đổi địa điểm lưu trữ, chứ không phải một đợt bán vàng để giảm dự trữ.

O’Connell cảnh báo rằng các tiêu đề báo chí khi đó đã tạo ra ấn tượng sai lệch rằng Pháp đang bán vàng dự trữ tại Mỹ, trong khi thực tế lượng vàng này được thay thế tại châu Âu.

Hà Lan hiện đang thực hiện một động thái tương tự.

Hà Lan chuyển 86 tấn vàng khỏi Mỹ và Canada

Ngày 2/9, De Nederlandsche Bank (DNB) thông báo đã chuyển 86 tấn trong tổng số 313 tấn vàng dự trữ tại Mỹ và Canada sang châu Âu.

Trong số này, khoảng 59 tấn được thực hiện thông qua cơ chế hoán đổi địa điểm, với vàng được chuyển từ New York sang London.

Khoảng 27 tấn còn lại được vận chuyển vật lý từ New York và Ottawa về Zeist, Hà Lan.

Sự khác biệt này rất đáng chú ý.

59 tấn về London cho thấy Hà Lan không nhất thiết muốn đưa toàn bộ vàng về lãnh thổ quốc gia. London vẫn là một trung tâm giao dịch vàng quốc tế quan trọng và có khả năng cung cấp tính thanh khoản cao.

Trong khi đó, 27 tấn được đưa trực tiếp về Hà Lan cho thấy yếu tố quyền kiểm soát vật chất đối với vàng cũng đang trở nên quan trọng hơn.

Vì sao các ngân hàng trung ương ngày càng quan tâm đến vị trí của vàng?

Theo O’Connell, một trong những nguyên nhân quan trọng nhất là sự thay đổi nhận thức về rủi ro địa chính trị.

Sau khi các nước phương Tây đóng băng khoảng 300 tỷ USD tài sản dự trữ của Ngân hàng Trung ương Nga vào năm 2022, các ngân hàng trung ương ngoài nhóm đồng minh phương Tây nhận được một tín hiệu rất rõ ràng:

Tài sản dự trữ được lưu giữ ở nước ngoài có thể chịu rủi ro chính trị.

Điều này đặc biệt quan trọng đối với các tài sản bằng USD hoặc các tài sản nằm trong phạm vi pháp lý của một quốc gia khác.

Ngược lại, vàng được lưu trữ vật chất trong nước có đặc điểm khác biệt. Một quốc gia khác khó có thể trực tiếp đóng băng hoặc kiểm soát lượng vàng đó.

Do đó, câu chuyện hiện nay không đơn giản là ngân hàng trung ương “thích vàng hơn USD”.

Vấn đề sâu xa hơn là:

Các ngân hàng trung ương muốn chắc chắn rằng tài sản dự trữ quan trọng nhất của họ vẫn có thể được tiếp cận khi xảy ra khủng hoảng.

Venezuela là một ví dụ đáng chú ý

Một trường hợp khác được O’Connell nhắc đến là vàng Venezuela đang được lưu giữ tại Bank of England.

Lượng vàng này đã trở thành đối tượng tranh chấp liên quan đến việc chính phủ Anh công nhận chính quyền nào có quyền kiểm soát tài sản.

Điều này cho thấy một rủi ro mà các ngân hàng trung ương đặc biệt quan tâm: vàng có thể vẫn tồn tại đầy đủ về mặt vật chất nhưng chủ sở hữu lại không thể sử dụng nó.

Đây là khác biệt quan trọng giữa rủi ro giá và rủi ro quyền sở hữu.

Nếu giá vàng giảm, ngân hàng trung ương vẫn có thể bán vàng.

Nhưng nếu vàng bị đóng băng bởi một quyết định chính trị, vấn đề không còn nằm ở giá vàng mà nằm ở khả năng tiếp cận tài sản.

O’Connell cho rằng thời điểm Venezuela một lần nữa xuất hiện trong các tiêu đề, cùng với thông tin Mỹ có liên quan đến các cuộc đàm phán, có thể là một trong những yếu tố thúc đẩy sự quan tâm mới đối với việc đưa vàng về gần lãnh thổ của các quốc gia sở hữu.

London đang trở thành điểm đến quan trọng

Một chi tiết đáng chú ý là Hà Lan không đưa toàn bộ số vàng chuyển khỏi Bắc Mỹ về nước.

Khoảng 59 tấn được chuyển sang London.

Điều này cho thấy các ngân hàng trung ương đang phải cân bằng hai mục tiêu:

An toàn tài sản và tính thanh khoản.

Nếu đưa toàn bộ vàng về trong nước, ngân hàng trung ương có thể kiểm soát tài sản trực tiếp hơn nhưng việc giao dịch quốc tế có thể kém thuận tiện.

London lại có lợi thế là một trung tâm giao dịch vàng lớn, nơi vàng có thể được sử dụng nhanh hơn trong các giao dịch quốc tế.

Vì vậy, việc chuyển vàng từ New York sang London không nên được hiểu là một hành động “rút khỏi hệ thống phương Tây”.

Đúng hơn, đây là quá trình tái phân bổ rủi ro và tối ưu hóa khả năng tiếp cận vàng.

DNB muốn tăng khả năng ứng phó khủng hoảng

DNB cho biết mục tiêu của việc chuyển vàng là tăng khả năng chuẩn bị cho các tình huống khủng hoảng, đồng thời cải thiện tính thanh khoản và khả năng giao dịch của dự trữ.

Trước khi chuyển vàng, khoảng 31% dự trữ vàng của Hà Lan được lưu trữ trong nước, khoảng 18% tại London, hơn 31% tại New York và gần 20% tại Ottawa.

Sau khi chuyển 86 tấn, tỷ trọng vàng tại London tăng lên khoảng 32%, trong khi New York và Ottawa mỗi nơi còn khoảng 18,5%.

DNB cho rằng vàng được lưu trữ tại New York và Ottawa không thể được sử dụng nhanh chóng và trực tiếp trong một số tình huống khủng hoảng.

Thống đốc DNB Olaf Sleijpen nhấn mạnh rằng việc tái phân bổ này nhằm cải thiện khả năng giao dịch của dự trữ vàng. Ngân hàng trung ương Hà Lan kỳ vọng sẽ không bao giờ phải sử dụng lượng vàng này trong khủng hoảng, nhưng vẫn muốn nâng cao khả năng chống chịu và mức độ sẵn sàng.

“Mỏ neo niềm tin” cho hệ thống tài chính

DNB cũng mô tả vàng như một “mỏ neo niềm tin”.

Đây là một cách nhìn quan trọng để hiểu xu hướng mua vàng của các ngân hàng trung ương trong những năm gần đây.

Vàng không phụ thuộc trực tiếp vào khả năng thanh toán của một chính phủ hoặc một ngân hàng thương mại. Không giống trái phiếu chính phủ, vàng không phải là nghĩa vụ nợ của một bên phát hành.

Trong bối cảnh nợ công toàn cầu gia tăng, căng thẳng địa chính trị kéo dài và nguy cơ tài sản dự trữ bị đóng băng trở thành vấn đề thực tế, đặc điểm này khiến vàng ngày càng có giá trị trong chiến lược dự trữ.

Vì vậy, việc các ngân hàng trung ương đưa vàng về gần lãnh thổ của mình hoặc phân bổ lại nơi lưu trữ có thể được xem là một phần của chiến lược giảm rủi ro đối tác và rủi ro địa chính trị.

Đây có phải tín hiệu giảm giá đối với vàng?

Đây là điểm nhà đầu tư cần đặc biệt thận trọng.

Nếu chỉ nhìn vào số liệu vàng rời khỏi New York, thị trường có thể dễ dàng kết luận rằng các ngân hàng trung ương đang bán vàng.

Nhưng kết luận này bỏ qua một biến số quan trọng: vàng được đưa đi đâu sau đó?

Trong trường hợp Pháp, vàng được bán tại New York nhưng mua lại tại châu Âu.

Trong trường hợp Hà Lan, một phần được chuyển sang London và một phần được vận chuyển trực tiếp về nước.

Do đó, những giao dịch này không tạo ra áp lực bán vàng vật chất tương ứng với quy mô của các con số được đề cập trong tiêu đề.

Thậm chí, xét về dài hạn, việc các ngân hàng trung ương dành nhiều nguồn lực hơn để bảo vệ và tái bố trí vàng có thể được xem là dấu hiệu cho thấy vai trò chiến lược của vàng vẫn rất cao.

Điều gì thực sự có thể hỗ trợ giá vàng?

Có ba yếu tố đáng theo dõi.

Thứ nhất là mua vàng ròng của ngân hàng trung ương. Nếu các ngân hàng trung ương tiếp tục tăng lượng vàng nắm giữ, nhu cầu vật chất dài hạn sẽ được củng cố.

Thứ hai là rủi ro địa chính trị và tài sản bị đóng băng. Càng nhiều quốc gia lo ngại về khả năng tiếp cận tài sản dự trữ ở nước ngoài, động lực đa dạng hóa sang vàng càng lớn.

Thứ ba là chính sách tiền tệ của Mỹ. Trong ngắn hạn, giá vàng vẫn chịu ảnh hưởng rất mạnh từ đồng USD, lợi suất trái phiếu Mỹ và kỳ vọng về lãi suất Fed.

Điều này có nghĩa nhà đầu tư không nên biến câu chuyện hồi hương vàng thành một luận điểm rằng giá vàng chắc chắn sẽ tăng ngay lập tức.

Đây là một yếu tố hỗ trợ mang tính cấu trúc và dài hạn, trong khi diễn biến giá trong ngắn hạn vẫn có thể bị chi phối bởi dữ liệu lạm phát, việc làm, lợi suất và chính sách của Fed.

Một xu hướng quan trọng phía sau thị trường vàng

Điểm đáng chú ý nhất từ động thái của Hà Lan và Pháp không phải là lượng vàng được chuyển khỏi Mỹ.

Điểm quan trọng hơn là cách các ngân hàng trung ương đang suy nghĩ về vàng.

Trước đây, vị trí lưu trữ có thể được quyết định chủ yếu bởi yếu tố an toàn, chi phí và khả năng giao dịch.

Hiện nay, yếu tố chủ quyền và khả năng tiếp cận tài sản trong khủng hoảng ngày càng được đặt lên hàng đầu.

Đó là một thay đổi rất quan trọng.

Các ngân hàng trung ương không chỉ hỏi: “Chúng ta có bao nhiêu vàng?”

Họ còn phải hỏi:

“Vàng của chúng ta đang ở đâu và liệu chúng ta có thể sử dụng nó khi thực sự cần hay không?”

Nếu xu hướng này tiếp tục, việc tái phân bổ vàng giữa các trung tâm lưu trữ và hồi hương vàng có thể trở thành một phần lâu dài trong chiến lược quản lý dự trữ quốc gia.

Kết luận

Các ngân hàng trung ương không bán tháo vàng mà đang chủ động thay đổi nơi lưu trữ để giảm rủi ro bị đóng băng tài sản và tăng khả năng tiếp cận trong khủng hoảng. Xu hướng này tiếp tục củng cố vai trò của vàng như một tài sản dự trữ chiến lược trong dài hạn.

Chu Phương – Chuyên gia Giavang Net
Chu Phương – Thạc sĩ Kinh tế Quốc tế với hơn 12 năm theo dõi thị trường Vàng, Ngoại hối. Với vai trò là chuyên gia phân tích thị trường tại Giavang.net; Chu Phương chia sẻ các thông tin kinh tế, chính trị có tầm ảnh hưởng tới thị trường, phân tích – dự báo triển vọng thị trường cả theo góc độ cơ bản và kĩ thuật

• 📫 Facebook: Phuong Chu – Giavang Net
• 📫 Email: [email protected]
• 📫 Zalo:https://zalo.me/g/hbkfmi008